Modern insan için zaman, artık içinde yaşanılan bir akış değil; yönetilmesi ve biriktirilmesi gereken bir sermayeye dönüştü. Bir yerlere yetişme telaşı, kısa hafta sonlarına sığdırılmaya çalışılan “kendilik” deneyimleri ve her an bir şeyleri kaçırıyormuşuz hissi… Peki, zamanın geçişinden duyduğumuz bu korku, kronofobi, sadece bireysel bir kaygı mı, yoksa içinde nefes aldığımız mekanların ve ritimlerin bir sonucu mu?

Bu konuşmada, iki psikiyatrist çeşitli perspektiftlerden zamanın ruhuna sızıyoruz:

Ritim, Beden ve Mekan

Henri Lefebvre’in Ritimanaliz’inden yola çıkarak, kentsel mekanların ve çalışma hayatının biyolojik ritimlerimizi nasıl “evcilleştirdiğini” konuşacağız. Mekanlar sadece duvarlardan ibaret değildir; her mekan kendi hızını dayatır. Sokaktaki trafikten ofis koridorlarına kadar, mekanın ritmi bizi kronofobik bir tempoya nasıl mahkum ediyor?

Melankoli ve Zamanın Donması

Thomas Fuchs’un Temporality (Zamansallık) kavramı eşliğinde, psikopatolojinin içsel zamanını inceleyeceğiz. Depresyonda zamanın ağırlaşması, kaygıda ise geleceğin bir tehdit gibi üzerimize çökmesi… Fuchs’un perspektifiyle, kronofobiyi sadece bir fobi değil, öznenin dünya ile kurduğu zamansal bağın kopuşu olarak ele alacağız.

Kültürün Ritmi ve Antropolojik Zaman

Antropolojik bir bakışla, zamanın “doğal” bir olgu değil, kültürel bir inşa olduğunu hatırlayacağız. Edward T. Hall’un “monokronik zaman” dediği; parçalara bölen, planlayan ve dakiklik üzerine kurulu Batılı zaman algısının, insan doğasıyla olan çatışmasını ve bu çatışmanın yarattığı varoluşsal gerilimi tartışacağız.