“Felsefe Buluşmaları” genel başlığı altında her ay iki oturumda, çağdaş toplumun mustarip olduğu sorunlar felsefi olarak temalaştırılarak tartışılmaktadır. Haziran ayı programında “Nesnelerin Dünyası” var.

NESNELERİN DÜNYASI

“Şey-Olmayanların Dünyasında, Nesneler Sisteminde İnsan Varoluşu”

Nesneler sadece işlevsel araçlar olmakla kalmaz, duygusal, kültürel ve tarihsel anlam taşıyan sembolik varlıklardır aynı zamanda. Hatta bireyin çevresindeki kişilerle kurduğu duygusal bağlar psikolojide “nesne ilişkileri” diye ifade edilir. Bu bakımdan nesnelere bakmak, insanın kendini, başkalarını ve dünyayı anlama çabasının bir parçasıdır. Dahası insan kendi (eliyle, emeğiyle) ürettiği nesnelerde cisimleşir. Nesneler sakladıkları hikâyelerle hatıralara dönüşür. Nesneler aracılığıyla kültürel alışveriş ve toplumsal ilişkiler şekillenir. Demek ki nesneler ve şeyler bireyin iç dünyası ile dış gerçeklik arasında bir köprüdür

Kapitalist toplumda nesneler, tüketim kültürünün simgeleri hâline gelir. Modern insan nesnelerin dünyasında yaşar, hatta “nesneler tarafından yaşanır.” Kişilerin sonsuz istekleri ve materyal formların çokluğunun altında, zevk, ticaret ve arzuyu düzenleyen çok daha karmaşık sosyal ve politik mekanizmalar yatar. Dünyaya bir dayanak ve istikrar sağlayan dünya şeyleri, dijital düzen tarafından çözülür. Tin emekse, tin else ve el eylemin organıysa, yeni insan aslında elsizdir, elin yerini parmak almıştır. Artık şeyler yalnızca insanların yerine çalışmaz, aynı zamanda onun yerine düşünür. Var olmak artık, şeylerin belleğinde ve sahip olmakta değil şeydeki deneyim potansiyelinde yatar. Zamasız bağların ve duygusal yatırımların nüvesi olan Gönül Nesneleri kaybolmuştur, şeyleri tüketiriz ve tüketirken beklentimiz hep yeni deneyimlerdir. Nesnenin imajı, kullanım değerinden daha önemlidir. Şeylerde ilkin onlarda depolanmış enformasyonları algılarız. Şeyleri elde ederek, duyguları satın alır ve tüketiriz.

Yapay zekanın, akıllı telefonun, konuşan otomobillerin, sensörlü araçların vs. dünyasında bir inforg’a dönüşen insan artık aktörler olarak eyleyen ve tepki gösteren infomatlarla iletişim ve etkileşim halindedir. Bizi sürekli takip eden şeyler bir yandan panoptik bir hapishane kurarken, öte yandan yaşamı optimize ederek, geleceğin belirsizliğini dağıtarak otantik varoluşun temeli olan kaygıyı ortadan kaldırmak için iş başındadır.

Bu oturumlarda, Baudrillard, Byung-Chul Han, Roberto Esposito, Ernesto L_ Francalanci gibi düşünürlerin metinlerine başvurarak, günümüzün artık elle tutulur olmayan şeylerinin ve bir bellek taşımayan nesnelerin dünyasının estetiği ve etiğini kurmaya çalışırken modern insanın varoluşuna   bu kez nesnelerin dünyasından bakmayı deneyeceğiz.